e diel 5 dhjetor 2021
e diel 5 dhjetor 2021

 

Në këtë 76 vjetor të Fitores mbi Nazifashizmin, arsyet për të kujtuar këtë datë janë më të shumta se kurrë. Ato kanë të bëjnë para së gjithash me krizën aktuale ekonomike të kontinentit europian, një prej dy teatrove kryesorë të Luftës së Dytë Botërore dhe me idenë e Europës së Bashkuar, ide e cila, realizuar hap pas hapi në praktikë, e ka mbajtur deri më tani Kontinentin e Vjetër jashtë konflikteve e luftrave të tmerrshme të përsëritura disa herë gjatë historisë së tij.

 

Këto e të tjera arsye na evokojnë domosdoshmërinë e të thelluarit në arsyet, ngjarjet dhe kontekstet gjeopolitike – ekonomike e gjeohistorike që determinuan lindjen e regjimeve fashiste totalitare në Gjermani, Itali e  Spanjë dhe ashpërsimin e kontradiktave midis fuqive të mëdha imperialiste të kohës për rindarjen e botës dhe të pasurive të saj.

 

Ideali i ç’rrënjosjes së nazifashizmit dhe aleatëve të tij nga Europa dhe bota bashkoi popuj, vende, kultura, forca politike e sociale të ndryshme, shpesh në opozitë ideologjike e sistemesh me njëra tjetrën, të gjithë në Aleancën e madhe Antifashiste.

 

Në zbarkimin historik në Normandi, më 6 Qershor të vitit 1944, 250.00 trupat aleate, të përbëra nga amerikanë, anglezë, kanadezë dhe francezë nga zonat nën kontrollin e Rezistencës, ndërmorën një ndër operacionet militare më të vështirë në historinë e luftërave njerëzore, si nga pikpamja strategjike ashtu edhe ajo taktike e logjistike. Krijimi prej tyre i të shumëpriturit front perëndimor antihitlerian dhe avancimi i tyre në truallin e Europës Perëndimore shënoi edhe fazën e fundit të regjimit nazist në Berlin. Mijëra ushtarë amerikanë, anglezë dhe francezë humbën jetën gjatë këtij zbarkimi dhe mijëra ushtarë gjermanë u vranë në impaktin e parë me zbarkimin aleat.

 

I gjithë ky operacion nuk do të kishte patur suksesin që pati nëse Armata e Kuqe, në frontin lindor, nuk do të kish mundur të avanconte drejt Berlinit e ndërkohë të çlironte vende e popuj të tërë nga pushtimi nazist dhe nga klikat filonaziste që i drejtonin. Operacioni sovjetik i aleatëve t 1ë tyre “Bagration”, i përmbyllur pikërisht më 22 Qershor të vitit 1944, u siguroi forcave aleate në Perëndim një mbështetje të gjerë në verilindje të Europës. Gjatë këtij operacioni, 1.700.000 ushtarë sovjetikë zmbrapsën forcat hitleriane dhe aleatët e tyre nga e gjithë zona baltike (Lituania, Letonia e Estonia) e më pas në Bjellorusi,  bënë të mundur çlirimin e Polonisë dhe rënien e regjimit filohitlerian në disa vende europiane, duke i shkaktuar ndërkohë regjimit nazist 150 mijë të vrarë, 250 mijë të plagosur dhe 160 mijë ushtarë e oficerë të zënë rob.

 

Po ashtu, më 19 Gusht të vitit 1944, forcat franceze të rezistencës filluan aksionin për çlirimin e Parisit nga pushtimi nazist.

 

Në frontin ballkanik, mbështetje e fuqishme e Aleatëve u bë padyshim ushtria partizane jugosllave e udhëhequr nga Tito, formacionet antifashiste e partizane greke e në Shqipëri, Fronti Nacionalçlirimtar i udhëhequr nga Enver Hoxha. Rreth 1.000.000 antifashistë, një pjesë e madhe e të cilëve, të inspiruar nga partitë komuniste përkatëse, çliruan vendet e tyre dhe ato fqinje nga hordhitë hitleriane, nga mbeturinat fashiste dhe bashkëpunëtorët e tyre, duke i lehtësuar jashtëzakonisht peshën ushtrive aleate në frontet kryesorë.

 

Në frontin Oriental, ndërkohë, zhvilloheshin betejat e famshme navale për rrëzimin e imperializmit japonez. Betejat e marinës amerikane, veçanërisht ajo e  Pearl Harbor, do të mbeten faqe historike që do të inspirojnë përjetë memorien e brezave.  Kësaj force vendimtare të SHBA në frontin e Paqësorit, do t’i vinin  në ndihmë si forcat çlirimtare kineze, në veçanti ushtria kineze e udhëhequr nga Mao Ce Dun, në marshin e saj të gjatë për çlirimin e Kinës nga pushtimi japonez, e po ashtu edhe  roli vendimtar i Ushtrisë se Kuqe në Mançuri (Kina verilindore).

 

Bombardimi atomik amerikan mbi Hiroshimën dhe Nagasakin shënoi kapitullimin përfundimtar të Japonisë dhe fundin e Luftës së Dytë Botërore në Azi e Paqësor.

 

Më 9 Maj të vitit 1945, njerëzimi u shpëtua dhe u çlirua nga një prej monstrave më barbarë të lindur dhe rritur në gjirin e tij: Nazifashizmi.

 

Pesha e humbjeve dhe e dëmeve të kësaj lufte është më i rënduara  e më e kushtueshmja në të gjithë historinë e luftërave njerëzore: 55 milionë të vdekur, nga të cilët 40 milionë vetëm në Europë. Kjo peshë rëndohet akoma më shumë prej faktit se më shumë se gjysma e këtyre viktimave ishin civilë. Dëmet materiale të Luftës së Dytë Botërore janë të pallogaritshëm.

 

Më shumë

Pandora Papers hap kutinë e sekreteve offshore

Konsorciumi ndërkombëtar i gazetarëve investigativë (ICIJ) dhe një grup prej 150 mediash përfshirë edhe seksionin turqisht të DW, zbuluan, se 330 zyrtarë publikë në të gjithë botën kanë lidhje me llogaritë offshore.     Investigimi i “Pandora Papres” ka zbuluar, se 35 përqind e udhëheqësve të sotëm dhe të mëparshëm botëror, përfshirë edhe ish-kryeministrin […]

Ballkani Perëndimor: Loja e keqe e vjetër me hartat

Ku gjenden saktësisht kufijtë kombëtarë në Evropën Juglindore? Kësaj pyetjeje nuk ka mundur t’i përgjigjet ende asnjë nga projektet e shumtë për rindarjen e rajonit.   Një plan i parë i përgatitur me ngut për ndarje të Jugosllavisë u zbatua me shpejtësi në vitin 1941: Kur Wehrmacht-i gjerman sulmoi dhe mundi shtetin shumëetnik të […]

9 Maj – 76 vjet nga Fitorja mbi Nazifashizmin

Në këtë 76 vjetor të Fitores mbi Nazifashizmin, arsyet për të kujtuar këtë datë janë më të shumta se kurrë. Ato kanë të bëjnë para së gjithash me krizën aktuale ekonomike të kontinentit europian, një prej dy teatrove kryesorë të Luftës së Dytë Botërore dhe me idenë e Europës së Bashkuar, ide e cila, […]

Pas zgjedhjeve nuk pritet ndonjë ndryshim i madh

Edhe pse rezultati përfundimtar i zgjedhjeve ende nuk është bërë zyrtarisht i njohur, nga Gjermania vijnë reagime nga deputetë të opozitës në Bundestag.   Dy reagimet e para nga Bundestagu për zgjedhjet në Shqipëri vijnë nga opozita. Deputetja liberale, Renata Alt, nuk pret ndonjë ndryshim të madh në Shqipëri, pas zgjedhjeve të 26 […]

  • © 2017 Albanian Profile Të gjitha të drejtat e rezervuara