Albanian Profile
e shtunë 16 tetor 2021
e shtunë 16 tetor 2021

 

Iktusi cerebral, është një sëmundje akute, “teatër” i zhvillimit të së cilës, edhe nga vetë përcaktimi,  është një pjesë e trurit. Njihen dy tipe iktusi, ai ishemik dhe ai hemorragjik. Në tipin e parë, kemi të bëjmë me një dëmtim të menjëhershëm si pasojë e hipoksisë, mungesës së përkohshme të oksigjenit në tru, dëm i cili pasohet nga një dëmtim i kapilarëve për shkak të riperfuzionit në fazën e rinisjes së qarkullimit lokal të gjakut. Dëmi dytësor, i shkaktuar nga rimarrja e qarkullimit, përfshin neuronet nëpërmjet aktivitetit të aminoacideve eksituese, akumulimit të kalciumit të jonizuar brendaqelizor, gjenerimit të radikaleve të lirë të oksigjenit dhe apoptozës (vetëvdekjes) së qelizave të trurit. Ishemia provokon edhe aktivizimin e një procesi infiamator imunologjik. Ishemia secondare, e cila rrjedh nga mbyllja (okluzioni) i një arterieje cerebrale karakterizohet nga një infiamacion akut lokal dhe nga përfshirja e një numri të madh, proteinash imunitare – neutrofilesh polimorfë bërthamorë. Gjatë fazës akute, e cila zgjat 1-3 ditë nga lindja e ishemisë, zhvillohen disa aktivitete imunitare qe përcaktojnë edhe kohëzgjatjen e sindromës.Vdekja neuronale postiskemike mund të shkaktohet nga agregazioni i disa proteinave me pasoja mbi membranat nukleare, membranat qelizore dhe ato mitokondriale. Infeksionet e vazhdueshme, si ato të natyrës bakterike ashtu edhe të asaj virale, pavarësisht organit apo sistemit në të cilin pësohen, rrisin ndjeshëm rrezikun ishemik si në të moshuarit, ashtu edhe në të rinjtë, ndaj ndjekja e vëmendshme e rregullave të higjenës, si asaj fizike, ashtu edhe asaj mendore, është kusht për të ulur në maksimu këtë lloj rreziku për shëndetin.

 

Cilat janë proceset biokimikë që karakterizojnë isheminë cerebrale?

Në të vërtetë, kjo sindromë përfshin pothuajse të gjithë proceset biokimikë që ndodhin në fiziopatologjinë  e organizmit të njeriut: ato të natyrës imunitare, oksiduese, sintezën e proteinave të dëmshme, gjenerimin e radikalëve të lirë të oksigjenit, aktivitetin e neurotransmetitorëve, veçanërisht të cortisolit e të glutamatit.

 

Cila është terapia mjekësore ndaj ishemisë cerebrale?

Ka një protokoll të standartizuar, tashmë internacional, të klinikës së urgjencës së post-ishemisë, nëpërmjet së cilës, kjo sëmundje akute administrohet nga sistemet sanitarë. Ky protokoll u përshtatet natyrisht karakteristikave fiziopatologjike të çdo pacienti dhe sidomos, anamnezës shëndetësore të tij. Pas këtyre masave dhe fazës së parë spitalore, vjen ajo e rehabilitimit psikomotor të pacientit, me ndihmën e medikamenteve të posaçëm dhe të shërbimit rehabilitues fizioterapeutik.

 

Ç’mund të bëjnë vetë pacientët për ta parandaluar këtë sëmundje?

Mund të bëjnë shumë gjëra të dobishme në parim për jetën e tyre, shumica e të cilave janë të lidhura me stilin e të jetuarit: mënyra e të menduarit, aspektet emocionalë të ekzistencës e të marrëdhënieve psikoafektive dhe sociale gjatë saj, mënyra e të të ushqyerit, aktiviteti fizik, të jetuarit në një mjedis me sa më pak ndotje atmosferike, të ujit, të ushqimeve, veshjeve, akustike, janë të gjithë elementë në dorën e vetë njerëzve, për të cilët mjekësia dhe sistemet e saj të parandalimit e të mjekimit furnizojnë gjithnjë këshilla të vlefshme. Masa më e rëndësishme, aspekti emocional i të jetuarit dhe mjedisi.

 

Cila është kategoria më e ndjeshme dhe më vulnerabël ndaj ishemisë?

Njerëzit që vuajnë nga hipertensioni dhe të gjithë ata që pësojnë tjetërsim të menjëhershëm të gjendjes emocionale të tyre, duke kaluar nga ajo e qetë, në atë menjëherë shumë të nervozuar.

 

Ç’këshilla jepen për të ushqyerit?

Për parandalimin e sëmundjes së ishemisë cerebrale është e nevojshme që dieta ushqimore të jetë e pasur me antioksidantë, yndyrna esenciale Omega 3, forcues të barrierës hematoencefalike si Seleniumi Piknogjenoli dhe Albumina, prekursorë të sintezës së Adenozilmetioninës, një komposti që organizmi i njeriut e sintetizon vetë për funksione të ndryshëm, kripëra minerale të absorbueshme. Ushqimet e freskëta dhe të stinës, perimet, frutat, peshku, vezët, djathrat e freskët, frutat e thata, mundësisht të gjitha të patrajtuara kimikisht dhe OGM free,  janë  burimet më të besueshëm për këto substanca. Integrimi i antioksidantëve të ndryshëm, nën këshillën e specialistit përkatës dhe jo me vetëpërshkrim, është gjithashtu një masë efikase si parandaluese, ashtu edhe kuruese. Në planin mjekësor, ajo që pacienti që ka pësuar një herë isheminë nuk duhet të harrojë është përdorimi i rregullt i barnave që kontrollojnë tensionin arterial të gjakut dhe nivelin e yndyrnave në të.

Më shumë

24 Bimët magjike të tokës shqiptare – zbuloni llojet mjekësore dhe aromatike

Në Shqipëri ka rreth 7233 lloje bimësh të cilat formojnë thuajse 32% të të gjithë florës së Evropës. Këtu futen edhe ato aromatiket apo medicinalet që janë përdorur gjerësisht nga mjekësia popullore ndër shekuj. Ndër to renditen dhe ato që në botë kërkohen vazhdimisht, e madje edhe eksportohen nga vendi ynë të cilat AgroWeb.org j’ua […]

Qendrat shëndetsore në plazhe, në Velipojë e Theth 1 mijë persona kanë kërkuar ndihmë në një muaj

Prej 1 jave në spitalin e Shkodrës nuk është paraqitur asnjë qytetar me simptoma të dyshuara për covid! Për bluzat e bardha ky është një lajm i mirë. Por nuk po ndodh e njejta gjë me virozat e stinës! Kryesisht me simptoma gastro-intensinale apo edhe probleme kardiake, rastet që kanë nevojë për ndihmë mjekësore […]

Shefi i OBSH-së: E përjashtuam para kohe teorinë se koronavirusi mund të ketë rrjedhur nga laboratori

Kreu i Organizatës Botërore të Shëndetësisë pranoi se kishte qenë i parakohshëm përjashtimi i një lidhjeje mes pandemisë së COVID-19-s dhe një rrjedhjeje të mundshme të virusit nga një laborator. Ai tha të enjten se i ka kërkuar autoriteteve kineze të jetë më transparente ndërsa shkencëtarët po kërkojnë të gjejnë origjinën e koronavirusit. […]

Në treg edhe kanabis Made in Germany

Pas disa muajsh skepticizmi në Gjermani nisi kultivimi i kanabisit për qëllime mjekësore. Korrja e parë ishte me sukses dhe ka nisur edhe furnizimi i farmacive.   Kompania kanadeze Aphria RX korri thuajse 50 kilogramë kanabis në plantacionin e saj të parë legal në Neumünster në landin Schleswig-Holstein në veri të Gjermanisë. Plantacioni i […]

  • © 2017 Albanian Profile Të gjitha të drejtat e rezervuara